Roboty przemysłowe, coboty współpracujące z człowiekiem, druk 3D z metalu, wirtualna rzeczywistość i cyberbezpieczeństwo – to tylko część technologii dostępnych w nowym ośrodku Politechniki Lubelskiej. Wschodnie Centrum Nauki i Robotyki ma pomóc przedsiębiorcom testować nowoczesne rozwiązania, a studentom i naukowcom umożliwić pracę z technologiami wykorzystywanymi we współczesnym przemyśle.

Wschodnie Centrum Nauki i Robotyki odpowiada na potrzeby firm

Pomysł utworzenia centrum pojawił się podczas rozmów z przedsiębiorcami skupionymi wokół Lubelskiej Wyżyny Przemysłowej. Zwracali oni uwagę na brak ośrodka, który oferowałby firmom wsparcie w zakresie nowoczesnych systemów robotycznych, automatyki przemysłowej, wykorzystania sztucznej inteligencji w przemyśle i cyberbezpieczeństwa.

– W gronie przedsiębiorców skupionych wokół Lubelskiej Wyżyny Przemysłowej usłyszeliśmy, że w Lublinie nie ma ośrodka, który świadczyłby usługi dla przemysłu w obszarze nowoczesnych systemów robotycznych, automatyki przemysłowej, wykorzystania sztucznej inteligencji w przemyśle czy cyberbezpieczeństwa – mówi prof. Dariusz Czerwiński, prodziekan ds. Wschodniego Centrum Nauki i Robotyki oraz rozwoju Wydziału Matematyki i Informatyki Technicznej.

Nowy ośrodek ma połączyć kompetencje różnych wydziałów Politechniki Lubelskiej. Nie będzie przypisany wyłącznie do jednej jednostki, ponieważ współczesne procesy przemysłowe wymagają współpracy specjalistów z wielu dziedzin.

– To będzie oś współpracy łącząca nasz ośrodek akademicki z przemysłem. Da to impuls do rozwoju robotyzacji i automatyzacji nie tylko naszego wydziału i uczelni, ale całego ośrodka akademickiego – podkreśla prof. Kamil Jonak, dziekan Wydziału Matematyki i Informatyki Technicznej Politechniki Lubelskiej.

Na centrum przeznaczono 11,5 mln zł

W przygotowanie i realizację przedsięwzięcia zaangażowano kilka wydziałów uczelni. Koncepcję opracował Wydział Matematyki i Informatyki Technicznej. Współpracuje on między innymi z Wydziałem Zarządzania, który dysponuje Laboratorium Wizji Maszynowej, oraz Wydziałem Mechanicznym, gdzie działa laboratorium druku 3D w metalu.

Na realizację projektu przeznaczono około 11,5 mln zł. Z tej kwoty 10 mln zł stanowi subwencja Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego, a 1,5 mln zł pochodzi ze środków własnych Politechniki Lubelskiej.

Zakres działalności centrum obejmuje między innymi robotykę i automatykę przemysłową, druk 3D, wizję maszynową, roboty mobilne oraz technologie IT/OT, łączące systemy informatyczne z rozwiązaniami wykorzystywanymi w procesach przemysłowych. Ważnym obszarem jest również cyberbezpieczeństwo.

Firmy będą mogły przetestować rozwiązania przed wdrożeniem

Samo zakupienie robota nie gwarantuje jeszcze poprawy efektywności produkcji. Konieczne jest sprawdzenie, czy konkretna technologia sprawdzi się w danym zakładzie i czy można ją bezpiecznie włączyć w istniejący proces.

Wschodnie Centrum Nauki i Robotyki ma umożliwić przedsiębiorcom analizowanie procesów, prowadzenie badań i sprawdzanie możliwości automatyzacji jeszcze przed podjęciem decyzji o kosztownej inwestycji.

– Jeżeli przedsiębiorca chce zautomatyzować procesy, jesteśmy w stanie przeanalizować, jak to zrobić, żeby było wydajniej i żeby można było wprowadzić oszczędności albo zwiększyć efektywność produkcji – zapowiada prof. Dariusz Czerwiński.

Dzięki temu firmy będą mogły ocenić, które zadania warto powierzyć maszynom, a w których nadal niezbędna jest praca człowieka. Takie podejście może pomóc ograniczyć ryzyko nietrafionych inwestycji i lepiej dopasować technologię do potrzeb konkretnego przedsiębiorstwa.

Informacje o aparaturze, jej możliwościach, osobach odpowiedzialnych za poszczególne obszary oraz dostępnych usługach badawczych i szkoleniowych można znaleźć na stronie dlabiznesu.pollub.pl.

Roboty KUKA i FANUC oraz nauka spawania w wirtualnej rzeczywistości

Centrum ma służyć również studentom, którzy dzięki dostępnym stanowiskom będą mogli zdobywać praktyczne doświadczenie. Wśród wykorzystywanych urządzeń znajdują się roboty przemysłowe firm KUKA i FANUC, a także coboty, czyli roboty współpracujące z człowiekiem.

W przeciwieństwie do tradycyjnych robotów przemysłowych coboty mogą być przystosowane do bezpośredniej współpracy z człowiekiem. W zależności od modelu i konfiguracji potrafią wykrywać obecność człowieka oraz zatrzymywać ruch, a niektóre można programować poprzez ręczne prowadzenie ich ramienia.

W centrum znajduje się także wirtualne stanowisko spawalnicze. Użytkownik zakłada maskę i korzysta z urządzenia przypominającego aparat spawalniczy, natomiast samo ćwiczenie odbywa się w środowisku wirtualnej rzeczywistości.

System ocenia wykonywane zadania i wskazuje błędy. Dzięki temu można ćwiczyć technikę spawania bez zużywania elektrod i materiałów potrzebnych podczas tradycyjnego szkolenia. To praktyczne wsparcie w nauce umiejętności, których potrzebuje przemysł.

Centrum otwarte dla naukowców i przemysłu

Wschodnie Centrum Nauki i Robotyki ma łączyć trzy środowiska: studentów, przedsiębiorców i naukowców. Ci ostatni będą mogli wykorzystywać dostępną aparaturę do prowadzenia badań i pomiarów. Współpraca ma być możliwa również z badaczami spoza Politechniki Lubelskiej.

Ośrodek ma więc pełnić nie tylko funkcję dydaktyczną, lecz także badawczą i usługową. Jego zadaniem będzie wspieranie rozwoju nowoczesnych technologii oraz ułatwianie firmom sprawdzania ich praktycznych zastosowań.

Połączenie zaplecza akademickiego z potrzebami przedsiębiorstw ma stworzyć przestrzeń, w której nowe rozwiązania będzie można ocenić i przetestować przed wykorzystaniem ich w codziennej produkcji.