Międzynarodowy Dzień Praw Dziecka. Młodzi apelują: chcemy być wysłuchani

19 listopada, 2026
Międzynarodowy Dzień Praw Dziecka. Młodzi apelują: chcemy być wysłuchani

20 listopada obchodzony jest Międzynarodowy Dzień Praw Dziecka. To okazja, by przypomnieć, że każde dziecko ma prawo do bezpieczeństwa, szacunku, ochrony i wyrażania własnego zdania. Przedstawiciele Akcji Uczniowskiej zwracają uwagę, że mimo obowiązujących przepisów wiele problemów najmłodszych wciąż pozostaje nierozwiązanych. Apelują również o ratyfikację przez Polskę III Protokołu Fakultatywnego do Konwencji o prawach dziecka.

 

Prawa dziecka to nie tylko zapisy w dokumentach

Międzynarodowy Dzień Praw Dziecka przypada 20 listopada. Data ta nawiązuje do przyjęcia przez Zgromadzenie Ogólne ONZ Deklaracji Praw Dziecka w 1959 roku oraz Konwencji o prawach dziecka w 1989 roku.

Konwencja określa podstawowe prawa najmłodszych, w tym prawo do życia, rozwoju, edukacji, ochrony przed przemocą, a także prawo do wyrażania własnych poglądów w sprawach, które ich dotyczą.

Jak podkreślają przedstawiciele Akcji Uczniowskiej, samo istnienie przepisów nie oznacza jeszcze, że wszystkie dzieci mogą korzystać z tych praw w codziennym życiu.

Przemoc, hejt i problemy ze zdrowiem psychicznym

W swoim stanowisku młodzi działacze zwracają uwagę na problemy, z którymi mierzą się dzieci i nastolatki. Wymieniają między innymi przemoc rówieśniczą, hejt, cyberprzemoc, samotność, wykluczenie oraz trudności związane ze zdrowiem psychicznym.

Wskazują również na przemoc domową, zaniedbanie emocjonalne, brak poczucia bezpieczeństwa, nierówne traktowanie i ograniczony dostęp do odpowiedniego wsparcia. Wśród wyzwań dotyczących życia szkolnego wymieniają presję ocen, przeciążenie obowiązkami oraz niewystarczającą przestrzeń na odpoczynek.

Zdaniem przedstawicieli organizacji ważnym problemem jest także pomijanie dzieci i młodzieży w rozmowach o sprawach, które bezpośrednio ich dotyczą. Chodzi między innymi o edukację, bezpieczeństwo w internecie, przeciwdziałanie przemocy i organizację życia szkolnego.

Akcja Uczniowska podkreśla jednak, że młodzi ludzie nie powinni być postrzegani wyłącznie przez pryzmat trudności. Zwraca uwagę na ich aktywność społeczną, zaangażowanie w działania na rzecz innych oraz potrzebę partnerskiego dialogu z dorosłymi.

Młodzi chcą mieć wpływ na decyzje

Przedstawiciele Akcji Uczniowskiej przekonują, że dzieci i nastolatki powinny mieć możliwość wyrażania opinii i uczestniczenia w podejmowaniu decyzji dotyczących ich życia.

Zwracają uwagę, że dorośli często rozmawiają o problemach młodego pokolenia, ale zbyt rzadko pytają samych zainteresowanych o ich doświadczenia i potrzeby.

Organizacja podkreśla, że wiek nie powinien być powodem automatycznego odrzucania czyjegoś zdania. Młodzi ludzie, podobnie jak dorośli, mogą przedstawiać różne pomysły, które nie zawsze są gotowe do realizacji, ale zasługują na wysłuchanie i merytoryczną ocenę.

Apel o ratyfikację III Protokołu Fakultatywnego

Jednym z najważniejszych postulatów przedstawionych przez Akcję Uczniowską jest ratyfikacja przez Polskę III Protokołu Fakultatywnego do Konwencji o prawach dziecka, dotyczącego procedury składania zawiadomień.

Dokument ten umożliwia dzieciom, ich przedstawicielom lub grupom dzieci kierowanie skarg do Komitetu Praw Dziecka ONZ w przypadku naruszenia praw zapisanych w Konwencji i jej protokołach, po spełnieniu określonych warunków, w tym co do zasady wyczerpaniu krajowych środków odwoławczych.

Mechanizm ten funkcjonuje już w wielu państwach europejskich, między innymi w Niemczech, Czechach, Belgii i Irlandii. Polska podpisała protokół, ale według rejestru traktatów ONZ nie dokonała jego ratyfikacji.

Akcja Uczniowska apeluje do przedstawicieli władz państwowych o podjęcie działań w tej sprawie. Zdaniem organizacji dodatkowy mechanizm międzynarodowej kontroli mógłby wzmocnić system ochrony praw dziecka.

Ważna jest również codzienna rozmowa

Autorzy apelu zaznaczają, że poprawa sytuacji dzieci nie zależy wyłącznie od zmian prawnych i decyzji instytucji publicznych. Równie istotne są codzienne relacje w rodzinach, szkołach i najbliższym otoczeniu.

Zachęcają dorosłych do uważnego słuchania dzieci, rozmów o emocjach i reagowania na sygnały świadczące o przemocy, wykluczeniu czy innych trudnościach.

Międzynarodowy Dzień Praw Dziecka jest więc nie tylko okazją do przypominania o obowiązujących przepisach, ale także do zastanowienia się, czy najmłodsi rzeczywiście czują się bezpieczni, szanowani i traktowani podmiotowo.

Przesłanie Akcji Uczniowskiej jest jasne: dzieci i młodzież nie oczekują przywilejów, lecz poszanowania swoich praw, możliwości wyrażania opinii i obecności dorosłych, którzy potrafią ich wysłuchać.

Portal wlubelskim.pl

Wszelkie prawa zastrzeżone @ wlubelskim.pl | wLubelskim.pl

Kontakt:

redakcja@wlubelskim.pl    Tel: 537 760 276
reklama@wlubelskim.pl  

 Tel:  667 796 420 , 531 837 899 ;

Polityka Prywatności